ग्रामीण सुधारणा, पुनरुज्जीवनासाठी चीनचा नवीन प्रयत्न

 ग्रामीण सुधारणा, पुनरुज्जीवनासाठी चीनचा नवीन प्रयत्न

अपडेट केलेले: २४ फेब्रुवारी २०२५ ०७:०८ शिन्हुआ

बीजिंग, २३ फेब्रुवारी -- चीनने रविवारी ग्रामीण विकासासाठी एक व्यापक धोरणात्मक आराखडा सादर केला, ज्यामध्ये देशाची कृषी शक्ती वाढवण्यासाठी सविस्तर रोडमॅप तयार करण्यात आला आणि धान्य सुरक्षा, कृषी नवोपक्रम आणि सखोल सुधारणांवर भर देण्यात आला.

२०२५ साठी "क्रमांक १ केंद्रीय दस्तऐवज", या वर्षी चीनच्या केंद्रीय अधिकाऱ्यांनी जारी केलेले पहिले धोरणात्मक निवेदन, २०२५ आणि त्यानंतर शेती, ग्रामीण भाग आणि शेतकऱ्यांशी संबंधित कामात वाढ करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे, ज्याचे उद्दिष्ट ग्रामीण पुनरुज्जीवनाला पुढे नेणे आणि देशाचा कृषी पाया आणखी मजबूत करणे आहे.

शिन्हुआ न्यूज एजन्सीने आयोजित केलेल्या ऑल-मीडिया टॉक शो, चायना इकॉनॉमिक राउंडटेबलच्या नवीनतम भागात पाहुण्या वक्त्यांनी दस्तऐवज आणि प्रमुख अल्पकालीन आणि दीर्घकालीन धोरणांवर त्यांचे अंतर्दृष्टी सामायिक केली.

ग्रामीण पुनरुज्जीवन: सुधारणा स्थानिक गतिमानतेला चालना देतात

संपूर्ण मजकुरात ग्रामीण सुधारणांना अधिक खोलवर नेण्यावर स्पष्ट लक्ष केंद्रित करून, या वर्षीचा "क्रमांक 1 केंद्रीय दस्तऐवज" ग्रामीण पुनरुज्जीवनाच्या सर्वांगीण प्रगतीवर भर देतो.

धान्यासारख्या महत्त्वाच्या कृषी उत्पादनांचा पुरवठा सुनिश्चित करण्यासाठी आणि गरिबी निर्मूलनात देशाच्या कामगिरीचे एकत्रीकरण आणि विस्तार करण्यासाठी चीनची क्षमता वाढविण्यासाठी सतत प्रयत्न केले पाहिजेत, असे कृषी आणि ग्रामीण व्यवहार मंत्रालयाच्या (MARA) विकास नियोजन विभागाचे उपसंचालक वांग जिनचेन म्हणाले.

"हे प्रयत्न कृषी कार्यक्षमता वाढविण्यासाठी, ग्रामीण भागात उत्साह वाढविण्यासाठी आणि शेती उत्पन्न वाढवण्यासाठी आहेत," असे ते म्हणाले. चीन ग्रामीण भागात संपत्ती वाढवणाऱ्या उद्योगांना बळकटी देण्यावर, ग्रामीण पायाभूत सुविधांना प्रगती करण्यासाठी, ग्रामीण प्रशासन प्रणाली सुधारण्यासाठी आणि संसाधन वाटपाची हमी देणाऱ्या आणि ऑप्टिमायझेशन करणाऱ्या यंत्रणांना सुधारित करण्यावर देखील लक्ष केंद्रित करत आहे हे त्यांनी नमूद केले.

ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला चालना देण्यासाठी कृषी उत्पादन प्रक्रिया उद्योगांना बळकटी देणे, नवीन ग्रामीण उद्योगांना प्रोत्साहन देणे आणि नवोपक्रम आणि विकासाला चालना देणाऱ्या उद्योग नेत्यांच्या उदयाला पाठिंबा देणे समाविष्ट असेल असे अधिकाऱ्याने नमूद केले. "अलिकडच्या वर्षांत, ग्रामीण भागात नवीन व्यवसाय मॉडेल्स उदयास आले आहेत, स्थानिक ब्रँड आणि उद्योग भरभराटीला येत आहेत आणि समुदाय विकास आणि संपत्ती निर्मितीमध्ये योगदान देत आहेत," असे ते म्हणाले.

पूर्व चीनच्या झेजियांग प्रांतातील यिवू शहरात स्थित एकेकाळी दुर्गम लिझु गाव आता तरुण उद्योजकांसाठी एक केंद्र म्हणून भरभराटीला येत आहे. सुधारित पायाभूत सुविधा आणि सांस्कृतिक पर्यटनावर लक्ष केंद्रित केल्याने, या गावाने नवीन कल्पना आणि सर्जनशीलता आणणाऱ्या तरुणांना आकर्षित केले आहे. संगीत महोत्सव आणि छायाचित्रण स्पर्धांसारख्या कार्यक्रमांमुळे ७१ स्टार्टअप प्रकल्प झाले आहेत आणि वार्षिक पर्यटन महसूल ४.६ दशलक्ष युआन (सुमारे ६४१,६५१ अमेरिकन डॉलर्स) झाला आहे, ज्यातून प्रत्येक गावातील रहिवाशाची सरासरी वार्षिक कमाई ६६,००० युआन झाली आहे.

"तरुणांना आणि ग्रामीण भागांना एकमेकांची गरज आहे. ते चैतन्य आणतात; आम्ही शक्यता देतो," असे गावाच्या व्यवसाय ऑपरेशन्सच्या प्रभारी आणि अनेकदा लिझुच्या सीईओ म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या जिन जिंग म्हणाल्या. स्थानिक नाशपाती उत्पादनांभोवती ब्रँड तयार करण्यासाठी तिने स्थानिक संस्कृतीचा वापर करणाऱ्या एका टीमचे नेतृत्व केले आहे आणि सांस्कृतिक पर्यटन.

"ग्रामीण भागातील स्थानिक वैशिष्ट्यांचे मूल्यवर्धन हे केवळ कृषी उत्पादन प्रक्रियेपुरते मर्यादित नसावे, तर ते सांस्कृतिक पर्यटन, शिक्षण आणि मनोरंजनात्मक परिस्थितींमध्ये विस्तारले पाहिजे, ज्यामुळे एकात्मिक परिसंस्था निर्माण झाली पाहिजे," ती म्हणाली. एकट्या झेजियांगमधील ग्रामीण उद्योगात, या विचारसरणीने ८०,००० हून अधिक तरुण उद्योजकांना आकर्षित केले आहे, ज्यापैकी निम्म्याहून अधिक १९९० नंतर जन्माला आले आहेत.

ग्रामीण पुनरुज्जीवनासाठी सुधारणा हा एक महत्त्वाचा चालक आहे, असे MARA च्या ग्रामीण अर्थव्यवस्थेसाठी संशोधन केंद्राचे संचालक जिन वेनचेंग म्हणाले. सुधारणेच्या पुढील टप्प्यात ग्रामीण जमीन धोरणे सुधारणे आणि अधिक शाश्वत विकास सुनिश्चित करण्यासाठी शहरीकरणाची व्याप्ती वाढवणे समाविष्ट असेल, असे त्यांनी सांगितले. स्थानिक शेतकऱ्यांना सक्षम बनविणे आणि पायाभूत सुविधांचा विस्तार करणे या उद्देशाने सुधारणा केंद्रबिंदू राहतील यावरही त्यांनी भर दिला.

२०२४-२०२७ या कालावधीसाठी ग्रामीण पुनरुज्जीवनासाठी अलिकडेच जारी केलेल्या योजनेत स्पष्ट लक्ष्यांची मालिका निश्चित करण्यात आली आहे. २०२७ पर्यंत, ग्रामीण भागाच्या आधुनिकीकरणात लक्षणीय प्रगती साध्य करण्याचे सरकारचे उद्दिष्ट आहे आणि २०३५ पर्यंत, ग्रामीण भागाच्या सर्वांगीण पुनरुज्जीवनात निर्णायक प्रगती होईल, ज्यामध्ये कृषी आधुनिकीकरण मूलत: प्रत्यक्षात येईल आणि ग्रामीण भाग आधुनिक राहणीमानासाठी मूलभूत परिस्थितींनी सुसज्ज होतील.

वांग पुढे म्हणाले की, सुधारणा "शेतकऱ्यांना काय वाटते आणि काय हवे आहे" यावर लक्ष केंद्रित करतील, ज्यामध्ये पर्यावरणपूरक शेती आणि सुधारित सार्वजनिक सेवांचा समावेश आहे. "आम्ही अधिक मजबूत कृषी पाया आणि अधिक समृद्ध ग्रामीण भागाला प्रोत्साहन देण्याचे उद्दिष्ट ठेवतो, ज्यामध्ये शेतकऱ्यांचे राहणीमान चांगले असेल," असे ते म्हणाले.

धान्याच्या टोपलीचे रक्षण करणे: अन्न सुरक्षा मजबूत करणे

सुधारणा आणि खुलेपणा, तसेच वैज्ञानिक आणि तांत्रिक नवोपक्रम हे प्रेरक शक्ती असल्याने, देश धान्य सुरक्षेचे रक्षण करेल आणि मोठ्या प्रमाणात गरिबीत पडणे किंवा पुन्हा पडणे होणार नाही याची खात्री करेल, असे रविवारी प्रसिद्ध झालेल्या दस्तऐवजात म्हटले आहे.

गंभीर नैसर्गिक आपत्तींमुळे निर्माण झालेल्या आव्हानांना न जुमानता, चीनने २०२४ मध्ये ऐतिहासिक धान्य उत्पादनाचा टप्पा गाठला, धान्य उत्पादन पहिल्यांदाच ७०० दशलक्ष टनांपेक्षा जास्त झाले.

"आमचे काम तांदळाचे भांडे आपल्या हातात घट्ट ठेवणे आहे," वांग म्हणाले, त्यांनी स्पष्ट केले की सरकारचे उद्दिष्ट धान्य उत्पादन क्षेत्र स्थिर करणे, उत्पादन वाढवणे आणि लक्ष्यित कृतींच्या मालिकेद्वारे तोटा कमी करणे आहे.

अन्न सुरक्षा सुनिश्चित करण्यासाठी एक प्रमुख धोरण म्हणजे उच्च दर्जाच्या शेतजमिनींचा विस्तार करणे, जे दुष्काळ आणि पूर दोन्हीला प्रतिरोधक बनण्यासाठी डिझाइन केलेले आहेत, ज्यामुळे स्थिर उत्पादन सुनिश्चित होते. कृषी पायाभूत सुविधांमधील नवोपक्रम या धोरणाचा कणा आहे.

२०२४ च्या अखेरीस चीनने १ अब्ज म्यू (सुमारे ६६.७ दशलक्ष हेक्टर) पेक्षा जास्त उच्च दर्जाची शेतजमीन बांधली होती, ज्यामध्ये १० दशलक्ष किलोमीटर पसरलेले सिंचन नेटवर्क होते, जे पृथ्वीच्या विषुववृत्ताला २५० वेळा प्रदक्षिणा घालण्याइतके अंतर आहे. ही शेतजमीन सामान्य शेतजमिनींच्या तुलनेत १० टक्क्यांनी धान्य उत्पादन वाढवू शकतात, असे जिन म्हणाले.

अन्न सुरक्षा सुनिश्चित करण्यासाठी उत्पादन वाढवणे आणि कचरा कमी करणे महत्त्वाचे आहे. पूर्व चीनच्या शेडोंग प्रांतातील फीचेंग शहरातील गहू कंपनी, शेडोंग फुशिकांग इंडस्ट्री अँड ट्रेड ग्रुपने त्यांच्या मिलिंग तंत्रज्ञानाचे अपग्रेड केल्यापासून दरवर्षी १२० टन गहू वाचवला आहे आणि २०० हून अधिक गहू-आधारित उत्पादने तयार केली आहेत. त्याचप्रमाणे, स्टारलाईट ग्रुपची उपकंपनी असलेली शेडोंग झोंगगु स्टार्च शुगर कंपनी लिमिटेड आता प्रत्येक कॉर्न कर्नलचा ९८ टक्के वापर करते, कर्नलचे रूपांतर माल्ट सिरप आणि स्टार्च सारख्या उच्च-मूल्याच्या निर्यातीत करते, जे जागतिक स्तरावर अन्न, औषधनिर्माण आणि पॅकेजिंगमध्ये वापरले जाते.

वांग यांनी पुढे जोर देऊन सांगितले की सरकार यांत्रिक नुकसान कमी करण्यासाठी आणि आपत्ती निवारण प्रयत्नांना बळकटी देण्यासाठी उच्च-गुणवत्तेच्या, कार्यक्षम, अचूक कापणी यंत्रसामग्रीच्या विकासाला गती देण्याची योजना आखत आहे. "शेती कार्यांची एकूण कार्यक्षमता वाढवणे आणि शाश्वत अन्न उत्पादन सुनिश्चित करणे हे ध्येय आहे," असे ते म्हणाले.

नवीन विकास इंजिन: शेती उत्पादकता वाढवणे

२०२५ च्या "क्रमांक १ केंद्रीय दस्तऐवज" मध्ये कृषी क्षेत्रात नवीन दर्जेदार उत्पादक शक्तींच्या भूमिकेवर देखील भर देण्यात आला होता, ज्यामध्ये आघाडीच्या उच्च-तंत्रज्ञान कृषी उपक्रमांची लागवड आणि पीक वाणांमध्ये प्रगतीचा वेग वाढवण्याचे आवाहन करण्यात आले होते.

"कृषी आधुनिकीकरण नवोपक्रमाद्वारे व्यावहारिक समस्या सोडवण्यावर अवलंबून आहे," जिन वेनचेंग म्हणाले, ५जी, इंटरनेट ऑफ थिंग्ज (आयओटी) आणि बिग डेटा सारख्या प्रगत तंत्रज्ञानाचा कृषी वापर उद्योगात परिवर्तन घडवत आहे. या तंत्रज्ञानामुळे पीक उत्पादन, गुणवत्ता आणि कार्यक्षमतेत सुधारणा झाली आहे.

मध्य चीनच्या हेनान प्रांतात, ५जी आणि आयओटी तंत्रज्ञान शिनआन काउंटीमध्ये मिरची शेतीत क्रांती घडवत आहेत. स्थानिक मिरची उत्पादक हेनान यिमिन होल्डिंग कंपनी येथे, रिअल-टाइम माती निरीक्षण प्रणाली सिंचन आणि खतांना अनुकूलित करतात, पाण्याचा वापर ५० टक्क्यांनी, खतांचा वापर ३० टक्क्यांनी आणि कामगार खर्च ७० टक्क्यांनी कमी करतात. तंत्रज्ञानावर आधारित शेतीकडे वळणे अपेक्षित आहे कारण चीन अधिक शाश्वत आणि कार्यक्षम कृषी पद्धतींकडे काम करत आहे.

बियाणे शेतीचा "चिप" मानला जात असल्याने, "क्रमांक १ केंद्रीय दस्तऐवज" मध्ये बियाणे उद्योगाच्या पुनरुज्जीवनाचे महत्त्व देखील अधोरेखित केले आहे.

हेनान इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्स अँड टेक्नॉलॉजीचे प्राध्यापक रु झेंगांग म्हणाले की, तांत्रिक नवोपक्रम बियाणे उद्योगाच्या विकासासाठी आवश्यक आधार प्रदान करतात. "चीनमध्ये गव्हाच्या जातींचे प्रजनन आता जलद आणि अधिक अचूक आहे, ज्यामुळे ग्राहकांना गहू उत्पादनांमधून अधिक समाधानाची भावना अनुभवता येते," असे ते म्हणाले.

रु यांनी नमूद केले की चीनच्या गहू प्रजननात उत्पादन पातळी, गुणवत्ता आणि विशेष वैशिष्ट्यांमध्ये लक्षणीय सुधारणा झाल्या आहेत, जे लोकांच्या गरजांशी अधिक जवळून जुळत आहेत. रु यांच्या मते, चीनमध्ये गव्हाचे सरासरी उत्पादन ४० वर्षांपूर्वीच्या पातळीपेक्षा दुप्पट झाले आहे. "कमी जमीन वापरली जाते आणि जास्त धान्य उत्पादन होते, जे मोठ्या लोकसंख्येला आधार देऊ शकते," असे ते म्हणाले.

संशोधकांनी उच्च रक्तातील साखरेची पातळी असलेल्या लोकांसाठी कार्यात्मक स्टार्च जाती आणि संवेदनशील पचनसंस्थे असलेल्यांसाठी उच्च आहारातील फायबर जाती विकसित केल्या आहेत, ज्यामुळे वेगवेगळ्या लोकसंख्येच्या आहाराच्या गरजा पूर्ण होतात.

"हे कृषी विज्ञान आणि जनतेमधील परस्परसंवादाचे प्रतिनिधित्व करते, तसेच बियाणे उद्योग, पीठ कंपन्या, शास्त्रज्ञ आणि धान्य उत्पादकांचा परस्परसंवाद दर्शवते," असे रू म्हणाले, या परस्परसंवादामुळे पुरवठा आणि मागणीची समन्वित प्रगती सुनिश्चित होते, कृषी उत्पादकता आणि कार्यक्षमता वाढते यावर भर दिला.